Rosnące koszty energii, wymogi raportowania ESG oraz potrzeba optymalizacji procesów sprawiają, że firmy produkcyjne stają przed poważnymi wyzwaniami. Oprogramowanie MES to odpowiedź na wiele z nich. MES system zarządzania produkcją umożliwia szczegółowe monitorowanie procesów w czasie rzeczywistym, co pozwala ograniczać straty, efektywniej wykorzystywać zasoby i dostosowywać się do rosnących wymagań środowiskowych. W kontekście ESG (Environmental, Social, Governance), wdrażanie narzędzi takich jak system MES wspiera raportowanie wpływu produkcji na środowisko, poprawia przejrzystość działań i wzmacnia odpowiedzialność społeczną przedsiębiorstw.

System MES, czyli MES Manufacturing Execution System, integruje dane z maszyn, systemów planistycznych i działów jakości, tworząc spójną bazę informacji do podejmowania decyzji w czasie rzeczywistym. MES system zarządzania produkcją pozwala na bieżąco analizować wskaźniki efektywności, takie jak OEE (Overall Equipment Effectiveness), czyli całkowitą efektywność wyposażenia.

W wielu wdrożeniach OEE poprawia się średnio o 15–30% w ciągu kilku miesięcy. Przykładowo, w branży automotive, gdzie każdy przestój generuje wysokie koszty, wdrożenie MES umożliwia natychmiastową identyfikację problemów na liniach montażowych. W przemyśle chemicznym z kolei, system MES wspiera precyzyjne dozowanie surowców, poprawiając jakość i zmniejszając straty.

Nie inaczej jest w przypadku branży spożywczej – system ułatwia kontrolę jakości i identyfikowalność partii od surowca do gotowego produktu, co jest kluczowe w przypadku audytów i wycofań produktów. MES wspiera zgodność z regulacjami GMP i automatyzuje dokumentację produkcyjną w branży farmaceutycznej, co minimalizuje błędy i przyspiesza certyfikację serii. System MES okazuje się przydatny również w przemyśle elektronicznym, gdzie produkcja opiera się na komponentach o wysokiej wartości i dużej złożoności, zapewniając w tym przypadku śledzenie parametrów montażu i testów w czasie rzeczywistym.

Decyzja o wdrożeniu MES wiąże się z inwestycją, której zwrot można jednak dokładnie obliczyć. Choć wdrożenie MES wiąże się z kosztem licencji, integracji i szkoleń, to potencjalne oszczędności – wynikające z redukcji strat, zwiększenia OEE czy zmniejszenia zużycia energii – w większości przypadków znacznie przewyższają te nakłady. W zależności od skali i branży, roi return on investment może zostać osiągnięte już po 6–18 miesiącach. Warto zaznaczyć, że najwyższy wskaźnik ROI notuje się zazwyczaj w obszarach o dużej zmienności produkcji (np. krótkie serie), tam, gdzie występują częste przezbrojenia, problemy z jakością lub wysokie koszty mediów. Zastanawiając się, jak obliczyć ROI w przypadku wdrożenia systemu MES, należy dokładnie przeanalizować i zestawić ze sobą zarówno koszty inwestycji, jak i zysk netto, który ona przyniosła.